Περιγραφές Μαθημάτων

Δομή

Τα πτυχία BArch και DipArch ενοποιούνται σε ένα πενταετές Πρόγραμμα στην Αρχιτεκτονική, το οποίο οργανώνεται εσωτερικά σε τρεις κύκλους: Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική, Βασικές Σπουδές στην Αρχιτεκτονική και Σύνθεση και Εμβάθυνση στην Αρχιτεκτονική. Αυτή η δομή επιδιώκει μια συνεκτική εκπαίδευση και την εξασφάλιση των συνθηκών καλλιέργειας των ερευνητικών ενδιαφερόντων και των εξειδικεύσεων που δύνανται να αναπτυχθούν μετά το Δίπλωμα, μέσω έρευνας ή μεταπτυχιακών σπουδών. Κάθε κύκλος διαφοροποιείται ως προς τους μαθησιακούς στόχους και, συνεπώς, ως προς τις μεθόδους διδασκαλίας. Ο πρώτος κύκλος, κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων εξαμήνων, ονομάζεται «Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική» και έχει ως στόχο την γνωριμία των φοιτητών με την αρχιτεκτονική και χωρική σκέψη, τον εξοπλισμό τους με τις βασικές δεξιότητες και τον μετασχηματισμό τους από απόφοιτο λυκείου σε μελλοντικό αρχιτέκτονα. Ο δεύτερος κύκλος, διάρκειας τεσσάρων εξαμήνων (3-6), ονομάζεται «Βασικές Σπουδές στην Αρχιτεκτονική». Στα πλαίσια αυτού του κύκλου οι φοιτητές αντιμετωπίζουν τα προβλήματα, τα ζητήματα, τις γνώσεις και τις πρακτικές που βρίσκονται στην καρδιά της αρχιτεκτονικής παιδείας. Εδώ θα διαμορφώσουν τις βάσεις για τις προσωπικές τους επιλογές και εξειδικεύσεις, τα ιδιαίτερα αρχιτεκτονικά τους ενδιαφέροντα. Ο τρίτος κύκλος διαρκεί επίσης τέσσερα εξάμηνα (7-10) και ονομάζεται «Σύνθεση και Εμβάθυνση στην Αρχιτεκτονική». Σκοπός του είναι η σύνθεση των γνώσεων και των δεξιοτήτων που έχουν αποκτηθεί, και η εμβάθυνση στον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό, την τεχνολογία και τα νέα υλικά, στη θεωρία της αρχιτεκτονικής και στην πολιτιστική και περιβαλλοντική της διάσταση. Σε αυτόν τον κύκλο οι φοιτητές ενθαρρύνονται να αναπτύξουν τα ιδιαίτερα ενδιαφέροντά τους, με στόχο την επιλογή ενός εξειδικευμένου εργαστηρίου σχεδιασμού (9ο εξάμηνο) και του θέματος της διπλωματικής τους εργασίας. Το σύστημα των εξαμήνων απαιτεί τη διενέργεια εξετάσεων στο τέλος κάθε διδακτικής περιόδου. Το πρόγραμμα είναι εντατικό και οι φοιτητές αναλαμβάνουν ένα σημαντικό φορτίο ατομικής μελέτης και εργασιών, ώστε να καλύψουν όλες τις θεματικές περιοχές απαραίτητες για την αρχιτεκτονική παιδεία. Οι εγγεγραμμένοι στο πρόγραμμα φοιτητές πρέπει στα πρώτα 8 εξάμηνα να ικανοποιήσουν τις απαιτήσεις των παρακάτω θεματικών περιοχών:

Εργαστήρια Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού (S)

Το Εργαστήριο Σχεδιασμού ως Πρωταρχικός Φορέας Αρχιτεκτονικής Γνώσης. Η δομή του προγράμματος στοχεύει στην ανάδειξη του εργαστηρίου ως πρωταρχικού φορέα εκπαίδευσης στην αρχιτεκτονική σύνθεση. Για την εκπλήρωση αυτού του στόχου, κάθε εξάμηνο αφιερώνεται σε ένα κύριο Εργαστήριο με συγκεκριμένο θέμα, το οποίο συσχετίζεται άμεσα με τα υπόλοιπα μαθήματα του ίδιου εξαμήνου. Η διδακτική ομάδα του εργαστηρίου πλαισιώνεται με την ενεργό συμμετοχή των διδασκόντων των συσχετισμένων μαθημάτων. Οι ώρες διδασκαλίας κάθε εργαστηρίου είναι 8-10 κάθε εβδομάδα (ενδεχομένως μοιρασμένες σε δύο ημέρες). Η βασική δεξιότητα ενός αρχιτέκτονα είναι ο σχεδιασμός, συνεπώς το Εργαστήριο Σχεδιασμού βρίσκεται στον πυρήνα του προγράμματος, με τις θεωρητικές, τεχνικές και περιβαλλοντικές σπουδές να συμπληρώνουν και να εξελίσσουν το σχεδιασμό. Τα εργαστήρια ανταποκρίνονται σε σύγχρονα γεγονότα και ζητήματα. Κάθε εργαστήριο προσεγγίζει την αρχιτεκτονική από μια διαφορετική εξειδικευμένη σκοπιά, συμπεριλαμβάνοντας τον Αστικό Σχεδιασμό, το Σχεδιασμό Τοπίου, την Ιστορική Πόλη, την Βιοκλιματική Αρχιτεκτονική και την Αειφόρο Ανάπτυξη, τις Ανθρωπογνωστικές και τις Περιβαλλοντικές Επιστήμες. Τα Εργαστήρια Σχεδιασμού οργανώνονται έτσι ώστε να προωθήσουν την ανάπτυξη μιας ολιστικής και διεπιστημονικής προσέγγισης στο σχεδιασμό, και υποστηρίζονται από μαθήματα Ιστορίας και Θεωρίας, Τεχνολογίας και Αναπαραστατικών Μέσων. Αυτά τα μαθήματα εξελίσσουν τις τεχνικές δεξιότητες των φοιτητών, τις γνώσεις τους για τα υλικά και τις μεθόδους κατασκευής, και διερευνούν ανάλογα ιστορικά παραδείγματα, σύγχρονες εφαρμογές και θεωρίες. Τα Εργαστήρια Σχεδιασμού καλλιεργούν παράλληλα και την ικανότητα συνεργασίας μεταξύ των φοιτητών. Διεξάγονται σε μικρές ομάδες ως ερευνητικά εργαστήρια, όπου εκδηλώνονται και εφαρμόζονται και οι γνώσεις που λαμβάνονται από τα άλλα μαθήματα. Στη διάρκεια του εξαμήνου οι φοιτητές ασχολούνται με μια σειρά αναλυτικών, συνθετικών και κριτικών προβλημάτων, καθώς διερευνούν τις σχεδιαστικές τους προτάσεις.

Αρχιτεκτονική Τεχνολογία (Τ)

Η τεχνολογία υπάρχει και χωρίς την αρχιτεκτονική, η αρχιτεκτονική όμως δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς κάποιου είδους τεχνολογία. Τα μαθήματα Αρχιτεκτονικής Τεχνολογίας καλύπτουν όλες τις πτυχές της υλικότητας του ανθρωπογενούς περιβάλλοντος. Ο στόχος τους είναι να επιτρέψουν στους φοιτητές να λάβουν υπ’ όψιν τους την κατασκευή κατά τη διάρκεια του σχεδιασμού, να επιλέξουν υλικά και κατασκευαστικές μεθόδους με γνώση και δημιουργική διάθεση. Ένας επιπλέον στόχος είναι η εκπαίδευση των φοιτητών σχετικά με περιβαλλοντικά θέματα, με τις αρχές της αειφόρου ανάπτυξης και του ενεργειακού σχεδιασμού. Η αρχιτεκτονική τεχνολογία διδάσκεται ως ένα απτό και εφευρετικό μάθημα, συνυφαίνοντας τους χώρους των εργαστηρίων και των διαλέξεων σε έναν τόπο κατανόησης και μάθησης. Κατά τη διάρκεια των τριών πρώτων ετών τα μαθήματα Τεχνολογίας δίνουν αυξανόμενη έμφαση στη διαδραστική φύση του σχεδιασμού και τη σημασία των τεχνικών εφαρμογών σε αυτή τη διαδικασία. Το εργαστήριο σχεδιασμού του τέταρτου έτους (7ο και 8ο εξάμηνο) αποτελεί την κορύφωση αυτής της πορείας, όταν στο θερινό εξάμηνο οι φοιτητές καλούνται να αντιμετωπίσουν τα κατασκευαστικά ζητήματα της σχεδιαστικής πρότασης που εκπόνησαν κατά το χειμερινό εξάμηνο. Τα ζητήματα τεχνικής φύσης διδάσκονται μέσω διαλέξεων, σεμιναρίων, επισκέψεων σε εργοτάξια και σχεδιαστικές ασκήσεις. Τα ζητήματα τεχνολογικής φύσης διδάσκονται μέσω διαλέξεων, σεμιναρίων, εργαστηρίων και συζητήσεων με επαγγελματίες. Τα θέματα Επαγγελματικής Πρακτικής υποστηρίζονται με δύο σειρές διαλέξεων. Οι φοιτητές θα πρέπει να παραδώσουν γραπτές εργασίες μετά το τέλος κάθε σειράς.

Ιστορία και Θεωρία (Η&Τ)

Τα μαθήματα Ιστορίας και Θεωρίας συμπεριλαμβάνουν όλα τα ζητήματα που διερευνούν τις σχέσεις ανάμεσα στην αρχιτεκτονική και τον άνθρωπο, μέσω ποικίλων προσεγγίσεων: τις ιδέες για την αρχιτεκτονική (Θεωρίες Αρχιτεκτονικής), τους τρόπους με τους οποίους οι κοινωνικο-πολιτιστικές, οικονομικές και πολιτικές ιδιαιτερότητες υλοποιούνται στο χώρο (Κοινωνιολογία), τις πρακτικές του παρελθόντος για τη δημιουργία χώρου (Ιστορία Αρχιτεκτονικής και Τέχνης), αλλά και την πρόσληψη του κτισμένου περιβάλλοντος από τον άνθρωπο (Περιβαλλοντική Ψυχολογία). Ο στόχος αυτών των μαθημάτων είναι να στηρίξουν μια κοινωνικά συνειδητοποιημένη προσέγγιση στο σχεδιασμό, καθώς οι φοιτητές θα είναι σε θέση να συλλάβουν την κοινωνικο-πολιτισμική διάσταση της αρχιτεκτονικής. Θα μπορέσουν επίσης να αντιληφθούν την εξέλιξη του σχεδιασμού και των αναπτυξιακών στρατηγικών παράλληλα με τις ευρύτερες κοινωνικο-πολιτισμικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές διαδικασίες κατασκευής κτιρίων, διαμόρφωσης γειτονιών, αστικών χώρων και πόλεων –κάτι που συνιστά τον κοινωνικό ρόλο του αρχιτέκτονα-, ώστε να ανταποκριθούν στις ανθρώπινες απαιτήσεις σεβόμενοι το ατομικό και το συλλογικό στοιχείο μέσα σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία. Οι αλλαγές και οι εξελικτικές διαδικασίες στο περιβάλλον, τον αστικό σχεδιασμό και την αρχιτεκτονική θεωρούνται μέσα από το πρίσμα της κατανόησης των μετασχηματισμών στις πολιτισμικές, φιλοσοφικές, επιστημονικές, πολιτικές και οικονομικές θεωρίες και πραγματικότητες διαφορετικών εποχών. Αυτή η ομάδα μαθημάτων φιλοδοξεί να καταστήσει αυτή τη γνώση λειτουργική μέσα στα πλαίσια του σχεδιασμού. Γι’ αυτό το λόγο και ένα μεγάλο τμήμα αυτών των μαθημάτων υποστηρίζει τα εργαστήρια σχεδιασμού εμπλουτίζοντας τη σχεδιαστική διαδικασία με ερωτήματα και ιδέες σχετικά με τον άνθρωπο και τον πολιτισμό. Τα μαθήματα Ιστορίας και Θεωρίας γίνονται μέσω διαλέξεων και σεμιναρίων.

Μέσα Αναπαράστασης (MEDIA, M)

Η τέταρτη θεματική περιοχή είναι τα Μέσα Αναπαράστασης και αναφέρεται σε όλα τα μέσα και τα εργαλεία που μπορεί να χρησιμοποιήσει ένας αρχιτέκτονας για να αναπαραστήσει και να δημιουργήσει αρχιτεκτονικές μορφές, αλλά και να τις επικοινωνήσει σε άλλους. Καλύπτει όλα τα πιθανά μέσα σχεδιασμού, όπως ο λόγος, το σκίτσο, το σχέδιο, η ζωγραφική, το χρώμα, το πρόπλασμα, η φωτογραφία, ψηφιακά μέσα κλπ. Τα μαθήματα καλύπτουν θέματα Καλών Τεχνών, γεωμετρικών αναπαραστάσεων και ψηφιακών μέσων. Η χρήση υπολογιστών είναι πλέον απαραίτητη για την περιγραφή και την υλοποίηση του ανθρωπογενούς περιβάλλοντος. Ο υπολογιστής και άλλα ψηφιακά μέσα συνιστούν ανεκτίμητα μέσα έκφρασης, και η διερεύνησή τους μετασχηματίζει τόσο τις σχεδιαστικές πρακτικές όσο και το άμεσο περιβάλλον. Η διδασκαλία αυτής της ομάδας μαθημάτων περιλαμβάνει τις κύριες σύγχρονες τεχνικές τρισδιάστατης αναπαράστασης του χώρου, δίνοντας έμφαση στα ψηφιακά μέσα σχεδιασμού και κατασκευής χώρων. Τείνει επίσης να διευρύνει τις εφαρμογές τους και σε άλλα εκφραστικά μέσα (λόγος, εικόνα, γλυπτική κλπ.). Οι φοιτητές ενθαρρύνονται να εξερευνήσουν τα πεδία έκφρασης των αρχιτεκτονικών ιδεών και να διαμορφώσουν οι ίδιοι τα εργαλεία ανακάλυψης του κόσμου τους. Οι διδακτικές μέθοδοι βασίζονται κατά κύριο λόγο σε εργασίες με ψηφιακά και συμβατικά μέσα.

Επαγγελματικές Πρακτικές (PP)

Τα μαθήματα Επαγγελματικών Πρακτικών προσφέρονται κατά το τέταρτο έτος σπουδών και αποτελούν μια εισαγωγή σ’ εκείνες τις παραμέτρους του επαγγέλματος και της αγοράς που διαμορφώνουν το περιβάλλον. Επιπλέον πληροφόρηση προέρχεται από τους διδάσκοντες των εργαστηρίων που εισάγουν τις γνώσεις και την εμπειρία τους στη διαδικασία του σχεδιασμού. Η διδασκαλία γίνεται κυρίως μέσω διαλέξεων από τους διδάσκοντες και από εξωτερικούς έμπειρους επαγγελματίες, καθώς και μέσω επισκέψεων σε εργοτάξια και αρχιτεκτονικά γραφεία. Αντικείμενο των μαθημάτων είναι η εξοικείωση των φοιτητών με ζητήματα οργάνωσης μιας αρχιτεκτονικής μελέτης, συστηματοποίησης και διαχείρισης του εργοταξίου, καθώς και με το θεσμικό και νομικό πλαίσιο του επαγγέλματος στην Κύπρο αλλά και σε άλλα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Μαθήματα Επιλογής (ΕL)

Τα μαθήματα επιλογής ανταποκρίνονται στα ιδιαίτερα ενδιαφέροντα των φοιτητών, οδηγώντας τους σε εξειδικευμένα γνωστικά πεδία ή/και σε περαιτέρω σπουδές στην Κύπρο ή στο εξωτερικό. Τα μαθήματα που προσφέρονται καλύπτουν ένα μεγάλο εύρος ζητημάτων από τις τέσσερις θεματικές περιοχές του προγράμματος. Οι φοιτητές υποχρεούνται να παρακολουθήσουν τουλάχιστον ένα μάθημα επιλογής από την περιοχή του Περιβαλλοντικού Σχεδιασμού. Η διδασκαλία των μαθημάτων γίνεται μέσω διαλέξεων και σεμιναρίων.